Xəzər dənizinin Mərdəkan sahili bu günlərdə istirahət və huzur yeri deyil, ekoloji bir qəbiristanlığı xatırladır. Dalğaların sahilə vurduğu quş cəsədləri hər keçən saat artır, lakin bu mənzərəni izləyən rəsmi qurumların “sükutu” daha dəhşətlidir. Biz sadəcə quşların ölməsini deyil, bir ekosistemin çöküşünü və ona cavabdeh olan strukturların iflic vəziyyətini izləyirik.
Manşetlərdə Qalan Vədələr, Sahildə Qalan Cəsədlər
Hər il büdcədən ekoloji monitorinqlər, dənizin mühafizəsi və bioloji müxtəlifliyin qorunması üçün milyonlarla vəsait ayrılır. Bəs Mərdəkandakı bu mənzərə həmin vəsaitlərin hara xərcləndiyinin hesabatı deyilmi?
Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyi (ETSN) bu günə qədər əraziyə bir mobil laboratoriya göndərib suyun tərkibindəki toksikoloji göstəriciləri niyə açıqlamayıb? Sahildəki quşların kütləvi tələf olması dəniz suyunun zəhərlənməsindən, yoxsa qanunsuz axıdılan sənaye tullantılarından qaynaqlanır? Bu suallar cavabsız qaldıqca, şübhələr artır.
Məsələ sadəcə “bir neçə quşun ölməsi” deyil. Söhbət kütləvi qırğından gedirsə, ortada ciddi bir virus riski ola bilər.
Quş qripi və ya digər zoonoz (heyvandan insana keçən) xəstəliklərin yayılma ehtimalı yoxlanılıbmı?
Sahildə çürüyən quş cəsədləri həm dəniz suyunu, həm də qumu zəhərləyir. Orada qaçan uşaqlar, gəzən insanlar üçün yaranan bioloji təhlükəyə görə məsuliyyəti kim daşıyacaq? Qurumların ləng reaksiyası, xalqın sağlamlığı ilə oynamaq deməkdir.
İcra Strukturlarının Sanitar İflası
Yerli icra orqanları və sanitar təmizlik idarələri üçün Mərdəkan çimərliyi sadəcə yay mövsümündə “pul qazanılan zona”dırmı? Ölmüş quşların sahil boyu üfunət saçması ərazinin sanitar nəzarətdən tamamilə çıxdığını göstərir. Təmizlik işlərinin aparılmaması və cəsədlərin xüsusi qaydada zərərsizləşdirilməməsi epidemik vəziyyəti hər an alovlandıra bilər.
Biz Nəyi Tələb Edirik? (Açıq Sorğu)
Vətəndaş olaraq, vergi ödəyicisi olaraq aidiyyati qurumların qarşısında kəskin tələblər qoyuruq:
Şəffaf Analiz: Mərdəkandan götürülmüş su və quş nümunələrinin laboratoriya nəticələri 24 saat ərzində ictimaiyyətə təqdim edilsin.
Səbəbkarların Tapılması: Əgər bu ölüm dənizə axıdılan çirkab suları ilə bağlıdırsa, həmin obyektlərin adları açıqlanmalı və ən ağır cəzalar tətbiq edilməlidir.
Təcili Dezinfeksiya: Sahil zolağı dərhal bio-təhlükəli tullantılardan təmizlənməli və dezinfeksiya baryerləri qurulmalıdır.
İctimai Hesabatlılıq: ETSN və AQTA rəhbərliyi mətbuat qarşısına çıxıb bu hərəkətsizliyin səbəbini izah etməlidir.
Təbiət Bağışlamır
Bu gün Mərdəkanda yaşananlar sabah digər sahillərimizə köçəcək. Təbiət ona qarşı edilən laqeydliyi heç vaxt bağışlamır. Əgər rəsmi qurumlar “biz baxmırıq, o birisi qurum baxır” oyununu davam etdirəcəklərsə, yaxın gələcəkdə Xəzərin sahilində canlı bir varlıq görmək mümkün olmayacaq.
Məsuliyyətdən qaçmaq, fəlakətə şərik olmaqdır! Biz cavab gözləyirik!
