Ev alıcıları qiymət tendensiyalarını həvəslə izləsələr də, bazar şərtləri dəyişir. Ən son qiymət hesabatı açıqlanıb. Oktyabr ayında Türkiyədə qiymətlər 31,6% artıb və əyalətlər üzrə dəyişikliklər də aydınlaşıb. Araşdırma nəticəsində məlum olub ki, böyük şəhərlərdən birində qiymətlər açıq-aydın pik həddə çatıb. Bəs 2026-cı il üçün gözləntilər nələrdir?
Referans xəbər verir ki, Kredit faizlərinin yüksək kursu son dövrlər mənzil alışına ciddi təsir etsə də, inflyasiya ilə yanaşı qiymətlərdəki dəyişikliklər də diqqət çəkir. Mərkəzi Bank oktyabr ayı üçün Mənzil Qiymət İndeksi məlumatlarını açıqlayıb. Buna görə, Türkiyə daxilində Mənzil Qiymətləri İndeksi oktyabr ayında illik bazda %31,6 artsa da, real olaraq %1,0 azaldı. Oktyabrda qiymətlər əvvəlki ayla müqayisədə 1,6% artıb.
Əvvəlki ilin eyni ayı ilə müqayisədə indeks dəyərləri İstanbulda 32,4 faiz, Ankarada 38,4 faiz və İzmirdə 30,7 faiz artıb. Oktyabr ayında inflyasiya illik hesablamada 32,87% təşkil edib.
Buna görə İstanbul və İzmirdə qiymətlər inflyasiyadan aşağı artarkən, Ankarada real əsaslı qiymət artımı diqqət çəkdi. Ankaradan sonra ən çox qiymət artımının yaşandığı şəhərlər şərq vilayətləri olub. Bu bölgələrdə qiymət artımları təxminən 35 faiz olaraq qalıb.
Mənzil Qiymətləri İndeksinə görə, oktyabr ayında ən az qiymət artımı müşahidə olunan üç vilayət Aydın, Dənizli və Muğla olub. Bu üç şəhərdə qiymətlər illik müqayisədə 23,1% artaraq inflyasiyadan xeyli aşağı səviyyədə qalıb.
Bəs qiymətlər Türkiyə üzrə ən çox Ankarada niyə artıb? Aydın, Dənizli və Muğla kimi vilayətlərdə qiymət artımları niyə ləng gedir? Daşınmaz əmlak üzrə ekspert Mustafa Hakan Özelmacıklı yeni ildə mənzil bazarının aktiv olacağını bildirib və əlavə edib ki, ikinci əl mənzillərdə hələ də üstünlük var.
Əmlak Mütəxəssisi Mustafa Hakan Özelmacıklının şərhləri belədir: “Mərkəzi Bank Oktyabr ayı Mənzil Qiymətləri İndeksi statistikasını açıqladı. Azalma tendensiyası davam edən indeksin real olaraq hələ də limitdə olduğunu görürük. Keçən ay 1%-in bir az altında idi. Deyə bilərik ki, real şərtlərdə azalmanın astanasındayıq”.
Bu vəziyyət şəhərlərə görə dəyişir. Son bir ildə bəzi şəhərlərdə mənzil qiymətləri əhəmiyyətli dərəcədə artsa da, bəzi şəhərlərdə ucuzlaşıb. Türkiyə ortalamasına baxdığımızda real olaraq 1% azalma müşahidə olunur.
Ankara ən yüksək göstəricilərdən birinə malikdir. Belə ki, Ankarada artımın real olaraq 7 faizdən yuxarı olduğunu deyə bilərik. Burada mənzil qiymətlərinin artmasında ən əhəmiyyətli amil Ankaranın qiymət baxımından geridə qalması idi. Kirayə qiymətləri də qalxmışdı. Ankara zəlzələdən sonra böyük miqrant axını yaşadı. Son illərdə Ankaranın əhalisinin sayında da nəzərəçarpacaq artım var. Bu, qaçılmaz olaraq mənzil qiymətlərinə müsbət təsir göstərmiş və qiymətlərin əhəmiyyətli dərəcədə artmasına səbəb olmuşdur.
Şərq əyalətlərində real olaraq əhəmiyyətli artımlar müşahidə olunub. Deyə bilərik ki, artımlar xüsusilə bütün şərq əyalətlərində özünü göstərib. Şərqi Anadolu vilayətlərimizdə qiymət artımları Türkiyə ortalamasının üstündədir. Bu əyalətlər arasında Ərzurum, Ərzincan, Bayburt, Ağrı, Ərdəhan və Qars kimi şəhərlərdə Mənzil Qiymətləri İndeksi təxminən 35% artıb. Bingöl, Elazığ, Malatya, Tunceli, Van, Bitlis, Hakkari və Muş da 35%-i keçən əyalətlərdir.
Qiymət artımının ən az olduğu şəhərlərə baxdığımızda Aydın, Dənizli, Muğla, Antalya, Burdur və Ispartada qiymətlər Türkiyə ortalamasının altında qaldı. Mənzil Qiymət İndeksi orada 25 faiz artıb. Şərqi Qara dəniz vilayətlərində də qiymət artımları bu həddə olub. Real müddətli qiymət azalmaları xüsusilə Trabzon, Ordu, Rize, Gümüşhane, Artvin və Giresunda təsirli olub.
